Katman yüksekliği: hız mı, detay mı?
Aynı parça 0,12 mm katmanla basıldığında 0,28 mm katmana göre iki kattan fazla sürebilir. Bu fark her zaman görülmeye değer mi?
FDM yazıcılar parçayı ince plastik katmanları üst üste dizerek oluşturur. Her katmanın kalınlığına katman yüksekliği denir ve bu ayar, bir baskının hem ne kadar süreceğini hem de nasıl görüneceğini belirleyen en önemli ayarlardan biridir. Bu yazıda farklı katman yüksekliklerinin ne zaman mantıklı olduğunu anlatıyoruz.
Temel kural: nozul çapıyla sınırlısınız
Katman yüksekliği, nozul çapından bağımsız seçilemez. Genel kabul gören kural, katman yüksekliğinin nozul çapının yaklaşık dörtte üçünü geçmemesidir. En yaygın kullanılan 0,4 mm nozul için bu, pratikte 0,08 ile 0,3 mm arasında bir aralık demektir. Daha kalın katmanlar isteniyorsa daha büyük bir nozul (örneğin 0,6 mm) kullanmak gerekir.
Üç tipik ayar
- 0,12 mm ve altı (ince): Figür, minyatür, yüzünde yazı ya da ince desen olan parçalar. Katman çizgileri neredeyse görünmez ama baskı süresi uzundur.
- 0,2 mm (standart): Çoğu iş için altın orta noktadır. Süre ile görünüm arasında iyi bir denge kurar; fonksiyonel parçaların büyük kısmını bu ayarla basarız.
- 0,28 mm ve üzeri (kaba): Büyük, yüzeyi önemli olmayan parçalar; aparatlar, kutular, hızlı prototipler. Süre belirgin şekilde kısalır.
Süre neden bu kadar değişiyor?
Parçanın yüksekliği sabitse, katman kalınlığını yarıya indirmek katman sayısını iki katına çıkarır. Her katmanda nozul neredeyse aynı yolu izlediği için baskı süresi de kabaca iki katına çıkar. 10 cm yüksekliğindeki bir parça 0,2 mm katmanla 500 katmandan, 0,1 mm katmanla 1000 katmandan oluşur. Büyük parçalarda bu fark saatler, hatta günler demektir.
Yüzey kalitesi: eğimli yüzeylerde fark belirginleşir
Katman yüksekliğinin görünüme etkisi her yüzeyde aynı değildir. Dik duvarlarda fark azdır; kalın katmanlar bile yakından bakmadıkça pek seçilmez. Asıl fark, yataya yakın eğimli ve kubbeli yüzeylerde ortaya çıkar. Bu yüzeylerde her katman bir öncekinden biraz içeride biter ve merdiven basamağına benzeyen bir görüntü oluşur. Katman ne kadar kalınsa basamaklar o kadar belirgindir.
Dayanım: ince katman her zaman daha güçlü değil
İnce katmanın daha sağlam olduğunu düşünmek yaygın bir yanılgıdır. FDM parçaların zayıf noktası katmanların birbirine yapıştığı yüzeylerdir. Orta kalınlıktaki katmanlar, sıcak plastiğin bir önceki katmana iyi kaynaşmasına izin verdiği için çoğu zaman gayet iyi dayanım sağlar. Dayanımı belirleyen asıl etkenler malzeme, baskı sıcaklığı, duvar sayısı ve parçanın baskı yönüdür.
En iyisi ikisi bir arada: değişken katman yüksekliği
Günümüz dilimleme yazılımlarının çoğu değişken katman yüksekliğini destekler. Yazılım, parçanın dik bölgelerinde kalın, eğimli ve detaylı bölgelerinde ince katman kullanır. Örneğin bir figürün gövdesi 0,2 mm ile hızla basılırken yüz bölgesi 0,1 mm'ye iner. Böylece görünüm ile süre arasında parça bazında en iyi dengeyi yakalamak mümkün olur.
Hangi ayarı seçmeli?
Parça sadece işlevini yerine getirecekse 0,2 mm ya da biraz üstü neredeyse her zaman yeterlidir. Görünüm önemliyse ve parçada eğimli yüzeyler varsa ince katman ya da değişken katman yüksekliği mantıklıdır. Parça zımparalanıp boyanacaksa, çok ince katman için ekstra süre harcamak yerine standart katmanla basıp son işlemde yüzeyi düzeltmek genellikle daha verimlidir.
Teklif isterken parçanın görünümünün mü yoksa işlevinin mi daha önemli olduğunu belirtirseniz, katman yüksekliğini ve süreyi buna göre planlarız.